2019 in Cijfers

In de maand november 2019 registreerde Staat van Beleg 796 schendingen en 138 rapporten. (Zie ook ons archief) Deze maand kijken we terug op het jaar 2019.

– English text –

In het jaar 2019 konden we in totaal 8828 schendingen registreren, een gemiddelde van ruim 24 schendingen per dag. In 2018 waren dit er 9572.

Mogen we hieruit concluderen dat Israël minder vaak de mensenrechten van Palestijnen schendt? Zeker niet. De schendingen die we hier presenteren geven een totaalbeeld van de schendingen die het nieuws halen maar zijn slechts een indicatie van wat zich in Palestina afspeelt.

Palestijnse persvrijheid onder vuur

Het jaar 2019 was er een van schendingen jegens Palestijnse media. We schreven hier uitvoerig over in onze publicatie van augustus 2019. Er werden in 2019 maar liefst 760 schendingen gepleegd jegens journalisten. Deze schendingen bestaan o.a. uit het opleggen van restricties, intimidatie, inbeslagname van apparatuur, arrestaties en fysiek geweld met vaak lichte tot zeer ernstige verwondingen tot gevolg. Dit leidde logischerwijs tot grote obstakels en onderbezetting bij Palestijnse nieuwsagentschappen.

Eén incident kreeg veel aandacht in de pers, namelijk de aanval op fotojournalist Moath Amarneh, die op 15 november een oog verloor door een Israëlische kogel. Amarneh was bezig verslag te leggen van het confisqueren van Palestijns grondgebied door Israëlische autoriteiten nabij Hebron. In een trap na werd hem medische hulp onthouden, zijn evacuatie vertraagd en bleven Israëlische soldaten hem lastigvallen.

“Wederom betreurt de IFJ de aanvallen op Palestijnse journalisten door het Israëlische leger. De IFJ herinnert eraan dat het internationale recht overal van toepassing is en dat geen regering erboven staat.”

Anthony Bellanger, International Federation of Journalists

Soorten schendingen

Ondanks de verwoede pogingen van Israëlische autoriteiten om Palestijnse media te verlammen bleven er vele berichten van mensenrechtenschendingen doorkomen. We deelden ze op in 9 categorieën.

Wanneer we kijken naar de aard van de schendingen in 2019 dan valt als eerste op dat de categorie Raids, arrestaties/ontvoeringen’ met 3677 gevallen maar liefst 41% van het totaal vormt. Veruit het grootste deel hiervan zijn Palestijnse burgers die tijdens nachtelijke raids door Israëlische soldaten van hun bed worden gelicht en meegenomen, veelal zonder reden of onder het mom van een vage beschuldiging. Onder deze categorie vallen ook de militaire invallen van Palestijnse dorpen, buurten en vluchtelingenkampen. Deze gaan gepaard met veel machtsvertoon, intimidatie en traangasgranaten die lukraak op straat en in woningen worden geschoten. Afgelopen jaar moesten vooral de Palestijnse bewoners in Issawiya, bezet oost-Jeruzalem het ontgelden. Deze wijk werd in de zomer zelfs dagelijks geteisterd door Israëlische soldaten en politie, wiens uiteindelijke doel is om de Palestijnen weg te treiteren. Hiermee worden doelbewust ‘facts on the ground’ gecreëerd, een situatie waarin het in de toekomst makkelijker voor Israël zal zijn om het gebied te annexeren.

Israëlische agenten confronteren inwoners van Issawiya tijdens de begrafenis van Mohammad Obeid, een jonge Palestijn die in juni door Israëlische politie werd doodgeschoten. Oost-Jeruzalem, 1 juli 2019. (Oren Ziv/Activestills.org)

De categorie ‘Geweld, intimidatie, vernielingen’ is met 1692 incidenten goed voor ruim 19% van alle schendingen. Het gaat hierbij in veruit de meeste gevallen om fysiek geweld. Soms een gewelddadige arrestatie, soms een kogel in het been van een demonstrant, soms kinderen die op school met traangas worden bestookt, soms een luchtaanval op een gebouw in de Gazastrook, enzovoort.

De categorie ‘Restricties’ is met 1203 gevallen ook ruim vertegenwoordigd. Hieronder vallen de schendingen van het recht op bewegingsvrijheid, het recht op huisvesting, het achterhouden van lichamen van gedode Palestijnse burgers, censuur, inbeslagnemingen en restricties op water, elektriciteit en goederen.

De categorie ‘Schendingen door kolonisten’ behelst 691 incidenten. Deze variëren van fysiek geweld en diefstal tot vernielingen en provocatie. Niet zelden onder begeleiding en hulp van Israëlische bezettingssoldaten. Wat ook in 2019 weer opviel is het vele kolonistengeweld jegens Palestijnse olijfboeren in het oogstseizoen. Palestijnse boeren die hun oogst wilden binnenhalen werden regelmatig bedreigd, aangevallen of weggejaagd door illegale kolonisten die vervolgens zelf de oogst stalen. Daarnaast werden er ook olijfbomen in brand gestoken of vernield. Zelfs een Israëlische 80-jarige rabbijn die een Palestijnse olijfboer hielp werd het slachtoffer van geweld.

In 2019 werden er weer vele Palestijnse woningen gesloopt en plannen gemaakt en uitgevoerd voor nieuwe illegale nederzettingen en uitbreidingen daarop. We registreerden er 763 in 2019 onder de categorie ‘Annexeren, slopen, bouwen’. Aangemoedigd door de pro-Israëlische houding van president Trump is de Israëlische regering niet meer terughoudend in z’n nederzettingenbeleid en worden er volop plannen tot annexatie gemaakt. Om de situatie nog erger te maken verklaarde Trump in november dat de Israëlische nederzettingen niet langer als illegaal zullen worden beschouwd.

In 2019 registreerden we 498 gevallen in de categorie ‘Schendingen op gevangenen’. Dat is 36% minder dan in 2018. Toch gingen er ook in 2019 weer meerdere Palestijnse gevangenen in hongerstaking vanwege de slechte behandeling en opsluiting zonder aanklacht en proces. Ook wrede martelpraktijken zijn nog steeds geen uitzondering. Er zijn daarnaast vijf Palestijnse gevangenen overleden als gevolg van nalatigheid en door toedoen van Israëlisch gevangenispersoneel.

De vissers in de Gazastrook kunnen nog altijd niet ongehinderd hun beroep uitoefenen. We registreerden 108 incidenten in de categorie ‘Aanvallen op vissers in Gaza’. Dat zijn er 14 meer dan in 2018. Weer werden de vissers beschoten door Israëlische marineschepen en werden sommige van hen gearresteerd, ondanks dat zij het volste recht hebben in hun eigen wateren te vissen en ze zich conformeren aan de Israëlische restricties aangaande het aantal zeemijlen dat ze mogen uitvaren.

Dodelijke slachtoffers

In 2019 vielen er 180 Palestijnse dodelijke slachtoffers. In onderstaande grafiek is te zien dat er pieken waren in de maanden mei en november. Begin mei voerde de Israëlische luchtmacht luchtaanvallen uit in de Gazastrook. Er kwamen hierbij in drie dagen tijd 29 Palestijnse burgers om het leven. In november ging Israël opnieuw in het offensief en werden er 39 Palestijnse burgers gedood in luchtaanvallen.

Israël claimt bij elk offensief dat het een reactie is op raketten vanuit de Gazastrook. Een claim die aan verschillende kanten rammelt. Als bezettende macht kan Israël niet de slachtofferrol claimen, want een bezet volk heeft immers het recht zich gewapend tegen haar bezetter te verdedigen. Israël is nooit gestopt met diens agressie jegens de Gazaanse bevolking in de grensgebieden en met luchtaanvallen op verzetsdoelen. Daarnaast loopt de vergelijking scheef tussen de veelal inferieure raketten zonder explosieve lading vanuit de Gazastrook en de technisch geavanceerde raketten van Israël. Dan is er nog het feit dat er vooral burgerslachtoffers zijn gevallen, inclusief kinderen en zwangere vrouwen.

In onderstaande grafiek is te zien dat met het aantal van 69 doden de Israëlische luchtaanvallen verantwoordelijk zijn voor 38% van het totale aantal dodelijke slachtoffers. Toch zijn de meeste slachtoffers één voor één in de loop van het jaar doodgeschoten, 75 in totaal. De maand maart was daarin een bloedig dieptepunt. Van de 25 slachtoffers die maand werden er 13 in het grensgebied in de Gazastrook doodgeschoten door Israëlische scherpschutters.

Nalatigheid in detentie (5 doden), kolonistengeweld (3 doden), andere vormen van Israëlisch militair geweld (12 doden) vormen samen 11% van de dodelijke slachtoffers in 2019. De overige 12 slachtoffers hebben een indirecte oorzaak. Oorzaken die een voorspelbaar gevolg zijn van de Israëlische bezetting, zoals de doodzieke 2-jarige Abdul Rahim Shurav uit de Gazastrook die door een gebrek aan medische apparatuur (gevolg Israëlische restricties) een behandeling in het buitenland nodig had maar van Israël niet op tijd toestemming kreeg om de Gazastrook te verlaten. Hij overleed op 26 november tijdens de reis, toen hij van de ene naar de andere ambulance werd overgeplaatst.

Kind slachtoffers zijn helaas geen uitzondering in Palestina. We schreven er in onze publicatie van november al uitvoerig over. Ruim 9% van alle dodelijke slachtoffers, waren nog geen 9 jaar en 12 van hen waren nog maar babies, peuters en kleuters. Ruim 14% waren kinderen tussen de 10 en de 18 jaar. In totaal zijn er 43 kinderen overleden als gevolg van de Israëlische bezetting of Israëlische agressie.

Het grootste deel van alle dodelijke slachtoffers, een aantal van 44, was tussen de 18 en 23 jaar oud. Bijna de helft van alle slachtoffers had de leeftijd van 24 nog niet bereikt.

Wat we in voorgaande jaren al zagen, en ook in 2019 weer, is dat het leeuwendeel van alle dodelijke slachtoffers mannen zijn. Slechts 9,4% is van het vrouwelijk geslacht. Dit zit ‘m vooral in het feit dat de meeste demonstranten in de Gazastrook jonge mannen zijn en zij een significant deel vormen van al die Palestijnen die doodgeschoten zijn.

Internationaal Strafhof

Eind 2019 was er toch nog een positieve ontwikkeling. Hoofdaanklager Fatou Bensouda van het Internationaal Strafhof in Den Haag (ICC) heeft na jaren van vooronderzoek eindelijk aangekondigd een volwaardig onderzoek in te stellen naar oorlogsmisdaden in de Palestijnse gebieden. Hoewel Israël niet bij het ICC is aangesloten, de Palestijnse Autoriteit is dat wel.

Met dit lichtpuntje en de hoop op gerechtigheid sluiten we dit jaaroverzicht af. Wij wensen u een gelukkig, gezond en hoopvol 2020!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *