Overzicht februari 2020

In de maand februari 2020 registreerde Staat van Beleg 1,008 schendingen en 175 rapporten. (Zie ook ons archief). Deze maand schrijven we over ‘de deal van de eeuw’.

– English text –

‘De deal van de eeuw’, die eind januari werd onthuld, werd breed besproken in de media en werd vanuit alle mogelijke invalshoeken beschreven. Om te weten wat de ‘deal’ precies inhoudt geeft dit artikel van Mondoweiss een goede indruk van wat de ‘deal’ inhoudt en wat er aan ontbreekt.

Ondertussen is de naam van de ‘deal’ alom geaccepteerd terwijl het discutabel is of we wel kunnen spreken over een deal wanneer een van de partijen niet betrokken was bij de opmaak en het plan vanaf het begin heeft afgewezen. Een belangrijke vraag is of deze deal als een verrassing komt en of we kunnen spreken over een vernieuwende aanpak voor oplossingen. En nog belangrijker, zal Israël doorgaan met de plannen ondanks de afwijzing van Palestina? Laten we zien of we deze twijfelachtige punten kunnen ontmaskeren.

Het overschrijden van een rode lijn

Net voor de eerste “Great Return March” in de Gazastrook, eind maart 2018, rapporteerde de media al over Trump’s voornemen om een voorstel voor een vredesplan voor het Midden-Oosten te presenteren in de nabije toekomst. Twee maanden later opende de Verenigde Staten haar deuren van hun nieuwe ambassade in Jeruzalem ondanks het feit dat de Verenigde Naties Oost-Jeruzalem als bezet beschouwt en dat de status van de stad wordt gezien als omstreden totdat er een oplossing komt middels onderhandelingen tussen Israël en Palestina.

Palestijnen begrepen maar al te goed dat hiermee een rode lijn werd overschreden. Wanneer meer landen in de voetsporen van de VS zouden treden dan zou de normalisatie van de bezetting van Palestina en het negeren van internationale wetgeving geheel nieuwe proporties aannnemen. Met het verwachte ‘vredesplan’ van president Trump in gedachten waren de Palestijnen zich goed bewust dat er veel meer op het spel zou staan met deze verhuizing van een ambassade. Jeruzalem, als symbool van de toekomstige Palestijnse staat, zou op het spel gezet worden met de steun van de internationale gemeenschap. Buitenlandse mogendheden die het internationaal recht aan hun laars lappen in dit opzicht zouden deuren kunnen openen voor Israël om zich aangaande andere zaken ook boven de wet te stellen. Israël zou de laatste Palestijnse gebieden rond Jeruzalem kunnen annexeren, Palestijnen kunnen verdrijven en Palestijns land kunnen versnipperen waarmee de oprichting van een aaneengesloten Palestijnse staat niet meer tot de mogelijkheden zou behoren.

Palestijnen wisten ook dat het recht van terugkeer voor Palestijnse vluchtelingen in gevaar was. Dus toen de mensen uit de Gazastrook deelnamen aan de “Great March of Return” op deze belangrijke dag van 14 mei 2018, de dag dat de Nakba werd herdacht en de dag dat de VS haar ambassadedeuren opende in Jeruzalem, waren al deze zaken in gedachten van de mensen. Israël zag de woede en de wanhoop maar zag tegelijkertijd ook dat de mensen verenigd waren in hun volharding zich te verzetten. Op die bewuste dag toen de Verenigde Staten en Israëlische afgevaardigden de onwettige verplaatsing van de ambassade van de Verenigde Staten vierden opende het Israëlische leger het vuur op ongewapende Palestijnse burgers. Dit resulteerde in de dood van 61 Palestijnen, waaronder 7 kinderen, en meer dan 1,800 gewonde Palestijnen die vreedzaam een mars liepen.

Vertragingen als een succesvolle praktijk

Wanneer we kijken naar het Israëlische beleid aangaande de inspanningen om te werken aan een vredesproces dan zien we duidelijk een patroon van een bewuste vertragingsaanpak. Terwijl Israël en de Verenigde Staten werkten aan het voorstel voor ‘de deal van de eeuw’ waren de meeste onderdelen al uitgevoerd over de afgelopen jaren maar werden nu klaargestoomd voor de ‘echte deal’. De aankondiging van de ‘deal’ werd herhaaldelijk uitgesteld en Israël en de VS maakten goed gebruik van de extra tijd om naar een punt van geen terugkeer toe te werken.

In de meeste gebieden van de Westelijke Jordaanover bestaat reeds een staat de facto annexatie. Bijna tweederde van de Palestijnse gebieden, inclusief het meeste van de vruchtbare grond en gebieden die rijk zijn aan natuurlijke hulpbronnen, is onder volledige controle van Israël. Toen in november 2019 de Trump administratie verklaarde dat Israëlische nederzettingen in de Westelijke Jordaanoever niet de internationale wetgeving schenden konden we verwachten hoe het ‘vredesplan’ gevormd zou gaan worden. In de tussentijd piekte de Israëlische sloop van Palestijnse huizen in 2019 in vergelijking met eerdere jaren. Alleen al in Jeruzalem werden 265 gebouwen gesloopt. Er werd tevens meer land versnipperd waarmee het streven naar een aaneengesloten Palestijnse staat afgekapt werd.

De mogelijkheid van een eenstatenoplossing waarbij gelijke rechten voor Palestijnen en Israëliërs zouden gelden werd de kop ingedrukt toen in december 2019 de joodse natiestaatwet werd geïmplementeerd. Wanneer zowel een eenstatenoplossing als een tweestatenoplossing niet tot de mogelijkheden behoren dan betekent dat in wezen dat de Palestijnen met hun rug tegen de muur staan.  

Een andere wet die in begin maart 2018 werd geïmplementeerd staat de minister van Binnenlandse Zaken toe om de verblijfsstatus van Palestijnen die in Oost-Jeruzalem wonen en die betrokken waren in terreurdaden of andere anti-Israël activiteiten in te trekken. Onder deze wet kan de staat een ieder wiens verblijfsstatus is ingetrokken deporteren.

Tegelijkertijd doet de internationale gemeenschap een duit in het zakje door het proces om tot een rechtvaardige oplossing te komen te vertragen. We hoeven alleen maar te kijken naar de herhaaldelijke veroordelingen van diverse instanties aangaande Israëlische mensenrechtenschendingen die nooit resulteerde in effective maatregelen. Tot op de dag van vandaag hebben de meeste lidstaten van de VN Palestina niet erkent als staat. Wat we ervoor in de plaats zien is een sussend beleid om de aandacht van de realiteit af te leiden. Een goed voorbeeld is het initiatief “This is my life” met activiteiten ter bewustwording van op gender gebaseerd geweld in Palestina dat gefinancierd en gepromoot is door de Nederlandse vertegenwoordiging in Ramallah. Een ander goed voorbeeld zijn de projecten die als doel hebben de stroomvoorziening in de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook te versterken door zonnepanelen te doneren terwijl Israël panelen in beslag heeft genomen die nog niet zo lang geleden gedoneerd waren.

De door Nederland gedoneerde zonnepanelen aan Jubbet al-Dhib, een dorp met 150 inwoners in de bezette Westelijke Jordaanoever, werden in beslag genomen door Israël. Foto: B’Tselem

Dan hebben we ook nog de vertraging ten aanzien van het vinden van een oplossing voor de nijpende situatie in de Gazastrook. Al in 2012 gaf de VN een alarmerend rapport uit over de status van de Gazastrook: wanneer de heersende economische, ecologische en politieke trends zich zouden voortzetten waarschuwde de organisatie dat de kustenclave, ingeklemd tussen Israël en Egypte, in 2020 onleefbaar zou worden. In die periode was de sitiuatie al alarmerend maar dit resulteerde niet in acties. We zagen slechts herhaaldelijke waarschuwingen en voorspellingen. Israël profiteerde van deze willoosheid door het geweld en restrictiebeleid op te voeren.

Een ander belangrijk punt is de UNRWA kwestie . Het is geen toeval dat toen de ‘deal van de eeuw’ opgemaakt werd in 2018 de Verenigde Staten ,als grootste donor van de UNRWA, haar jaarlijkse bijdrage stopzette. De Verenigde Staten en Israël hebben beiden UNRWA van wanbeleid en anti-Israëlische sentimenten beschuldigd. Maar wat de VS en Israël eigenlijk dwarszat is het recht van terugkeer, vastgelegd in de Algemene Vergadering van de VN resolutie 194. De UNRWA was opgericht om assistentie te verlenen gedurende de implementatie van die resolutie, die herbevestigd is door de Algemene Vergadering sinds 1948.

Kunnen we spreken van een vernieuwend vredesplan?

Nee, dat kunnen we niet. In een artikel van Yehuda Shaul voor “Foreign Policy” kunnen we lezen: “In feite vertoont het plan opvallend veel gelijkenis met een ander plan dat meer dan veertig jaar geleden gepubliceerd werd. In 1979 bracht de Zionistische Wereldorganisatie een plan uit met de titel: “Masterplan voor de ontwikkeling van nederzettingen in Judea en Samaria, 1979-1983”. Het was geschreven door Matityahu Drobles, een voormalig Knessetlid van het “Herut-Liberal Bloc”—een voorloper van de hedendaagse Likudpartij—en het hoofd van de Zionistische Wereldorganisatie Nederzettingen, de afdeling die verantwoordelijk is voor de planning en bouw van nederzettingen”.

Zal Israël de plannen uitvoeren ondanks de afkeuring van Palestina?

Die vraag is niet zo moeilijk te beantwoorden. Het plan, of het nu wel of niet wordt geaccepteerd, is slechts tot stand gekomen om te functioneren als een eenzijdige legalisatie van wat Israël gepland heeft en al heeft uitgevoerd in de afgelopen decennia. Het zou naïef zijn om te geloven dat Israël verwacht had dat Palestina akkoord zou gaan met de ‘deal’.

Israël voert thans haar annexatie en sloopbeleid op en nieuwe illegale nederzettingen staan in de planning. Zeer recentelijk is Israël begonnen met de basis voor de bouw van een nieuwe illegale nederzetting, naast de Amerikaanse ambassade. die gebouwd zal gaan worden op gestolen land van het dorp Sour Baher in het zuiden van bezet Jeruzalem.

Israël laat er geen gras over groeien en is al begonnen met leden van een Amerikaans-Israëlisch comité om gebieden in de bezette Westelijke Jordaanoever in kaart te brengen . We hoeven er zelfs niet over te speculeren want premier Benjamin Netanyahu heeft het bevestigd door schaamteloos te zeggen dat hij en de Trumpadministratie doorgaan met de plannen om de Westelijke Jordaanoever anders in kaart te brengen om Israël de souvereiniteit te geven over grote delen van de bezette gebieden en Palestijnen zullen moeten leven met dat plan, of ze het leuk vinden of niet.

Daily Music Publisher, Boston/VS – 1916

Het plan van de eeuw

Rond de tijd dat het honderdjarig bestaan van de Balfourverklaring gevierd werd in 2017 moet president Trump zijn aangevangen met de basis van het plan. Daarom zou het meer gepast zijn om het “het plan van de eeuw” te noemen omdat dat precies omschrijft wat het is. Vanaf dag een was het de bedoeling om een staat slechts voor joden te stichten. We moeten dat bittere feit nooit vergeten of bagataliseren. Ja, Israël wil vrede — nadat ze zich heeft ontdaan van de Palestijnen!

We moeten ook in gedachten houden dat des te meer Israël probeert haar misdaden en landinname te normaliseren en te legaliseren des te meer Palestijnen de straat op zullen gaan om zich te verzetten. Dit heeft al geleid tot dodelijke slachtoffers en vele gewonden onder Palestijnse betogers en journalisten.

Israëlische kolonisten verkeren in een opperste staat van euforie sinds de ‘deal’ werd aangekondigd. Voor hen vertaalt de ‘deal’ zich in een aanmoediging. De laatste weken stonden in het teken van gewelddadige aanvallen op Palestijnen en hun bezittingen.

De meest cruciale vraag is of de internationale gemeenschap zal blijven toezien hoe Israël het plan van de eeuw zal voltooien.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *